merkez@anadolulpgdernegi.org.tr

LPG’den Alinan ÖTV Enerjide Arz Güvenligine Zarar Veriyor

LPG’den Alinan ÖTV Enerjide Arz Güvenligine Zarar Veriyor

LPG den Alinan ÖTV Enerjide Arz Güvenligine Zarar Veriyor.

Yüksek vergiyle düsen talep nedeniyle tüplü lpg sanayisi son on yilda % 51 daraldi. Ayni dönemde dökme lpg deki daralma % 88 olarak gerçeklesti. 2000 yilinda 2.133.831 ton olan tüplü lpg tüketimi 2010 yilinda 1.043.809 tona düstü. 2000 yilinda 1.067.348 ton dökme lpg tüketildigi halde 2010 yilinda sadece 126.051 ton dökme lpg tüketildi. Düsüsteki tek etken, LPG üzerine dogalgazin 40 kati ÖTV getirilmesidir. Asiri vergi yüzünden LPG enerji kaynaklari içindeki yerini kaybetti. Oysa enerjide arz güvenligi için LPG önemliydi. LPG hem dogalgaza hem de akaryakita ikame edebilen bir üründür. Dogalgaza nazaran LPG nin depolanmasi ve tasinmasi kolaydir. LPG boru hattiyla tasinabilecegi gibi kara, deniz ve demiryollariyla da tasinabilir. Çesitli ve kolay temin imkânlarina sahiptir. LPG, dogalgaz kullanilan her yere uyumludur.

Gerektiginde dogalgaza ikame edebilecek kabiliyete sahip güçlü bir LPG sanayimiz olursa üretici ülkelere kullanmadigimiz dogalgazin bedelini ödemek zorunda kalmayiz. Istenildiginde LPG nin kullanilabilecek olmasi, talep beklentisi miktarinin alt sinirinda dogalgaz anlasmasi yapma imkani verir. Hava sartlari veya baska degiskenlerden dolayi dönem içinde dogalgaz talebinde artis gözlendiginde enerji santralleri gibi toplu tüketim alanlari LPG kullanmaya yönlendirilerek arz-talep dengesi saglanabilir.

Enerjide disa bagimli ülkeler arz güvenligini tam olarak kontrol edemez. Enerji teminini dis gelismeler daha fazla etkiler. Bundan dolayi disa bagimli ekonomiler kaynak çesitliligine önem vermek zorundadirlar. Çesitlilik ne kadar fazlaysa enerji temini o derece kolaydir. 

Arz güvenligimiz için “al ya da öde” kosullu dogalgaz sözlesmeleri imzaliyor ve alim garantileri veriyoruz. Bugüne kadar al ya da öde sözlesmeleri geregi milyarlarca dolar ödedik, bundan sonra da ödeyecegiz. Dogalgaz ithal ettigimiz ülkelere alim garantisi kapsaminda ödedigimiz tutarlar, tüplü ve dökme LPG üzerinden alinacak yillik ÖTV tutarindan daha fazla. Mutfak tüpü kullanan dar gelirli vatandasimizdan aldigimiz vergiyi Iran veya Rusya’ya kullanmadigimiz dogalgaz bedeli olarak ödüyoruz.

Dogalgaz depolanamadigi için anlasmalar ithalatçiya alim yükümlülügü, ihracatçiya arz yükümlülügü getirmektedir. Isin dogasi geregi bir taraf tazminat ödeyecektir. Genellikle talep eden taraf taahhüdünü yerine getiremez. Bunun için anlasmayi imzalayanlari suçlayamayiz. Miktar belirlerken ihtiyatli davranmak zorunda kalmislardir. Tazminat ödemek, kis ortasinda enerjisiz kalmaktan daha iyidir. Kismen de olsa dogalgaza ikame edebilecek güce erismis LPG sanayimiz olursa, anlasma imzalayanlar, arz güvenligi konusunda daha cesur davranirlar. Kaynak çesitliligi müzakerecilerin elini güçlendirir. Alt limitlerde dogalgaz anlasmasi yapilabilir. Taahhüt ettigimiz gazi alamadigimiz için tazminat ödemeyiz ve daha avantajli anlasmalar yapmak için çikan firsatlari degerlendirebiliriz. LPG üzerinden bu kadar yüksek vergi alinmasi hatadir. 50 yilda olusturulan LPG altyapisi son yillarda yanlis vergi politikasi ile yok edilmistir. Dogalgaz yayginlastirilirken LPG sanayisi de korunabilirdi. LPG sanayimiz hiç olmasaydi, bugün sifirdan LPG yi yayginlastirmaya çabalayacaktik. Oysa bizim elli yillik LPG birikimimiz vardi. Ürünün yayginlastirilmasi için baslangiçta çesitli tesvikler verildi. Sübvansiyonlarla gelistirdigimiz sanayiyi yok etmek akillica degildir. Asiri vergiler sadece satislari düsürmekle kalmamis milyonlarca tüp ve tank hurdaya ayrilmis, piyasaya ürün sunan fabrikalar kapanmis, LPG altyapisi bütünüyle zayiflamistir.

Bu dönemde tek olumlu gelisme otogaz tüketimindeki artistan dolayi stok kapasitemizin ve tanker sayisinin artmasidir. Otogazdaki hacim artisi LPG nin enerji kaynaklari içindeki yerini kismen korumasini saglamis, en azindan geri döndürülebilir durumunu korumustur. Çok iyi planlanarak uygulanacak vergi politikalariyla LPG hala enerji güvenligimize katki saglayabilir. Kullanmadigimiz dogalgaz için ödedigimizin yarisi kadar vergi indirimiyle LPG sanayisini canli tutabiliriz. LPG alt yapimiz yeterli oldugunda yerine getiremeyecegimiz taahhütler altina imza atmak zorunda kalmayiz. Enerjide arz güvenligi saglanmasi için yapilacak vergi indirimi ayni zamanda vergi adaletine katki saglayacak. Otogaz kullanicilarinin profiline baktigimizda, genelde taksici esnafi ve dar gelirliler oldugu görülecektir. Otogaz kullananlarin büyük çogunlugu otogaz olmasa hiç araç kullanmayacak kisilerdir. Tüplü LPG kullanicilari kirsalda yasayan dar gelirlilerdir ve bunlara su an yapilan adaletsizlik tarihte pek az rastlanir türdendir. Zaten dar gelirlilerden alinan verginin derhal kaldirilmasi gerekiyor. Dökme LPG kullanicilari da genelde dogalgazin ulasamadigi bölgelerdeki sanayicilerdir. Bunlar, rakiplerin kirk kati vergi ödeyerek onlarla rekabet etmek durumunda birakilmislardir. Istihdami kendi memleketlerine dogru, kirsala yaymaya çalisan bu çilgin girisimcilere yüklenen vergi kaldirilmakla kalmayip kendilerinden özür dilenmesi gerekir.

Alim garantileri kapsaminda verilen tazminattan daha düsük vergi indirimiyle; hem enerjide arz güvenligini saglamamiz, hem vicdanlari sizlatan vergi adaletsizligini düzeltmemiz, hem de al ya da öde sartli sözlesmelerden dolayi kullanmadigimiz dogalgazin bedelini ödemekten kurtulmamiz mümkündür.

Mehmet EFE

Önceki LPG Kullanimi Tarih Olacak – Temmuz 2010

ANADOLU LPG VE AKARYAKIT SANAYİCİLERİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ

Email: merkez@anadolulpgdernegi.org.tr

2022 © Tüm Hakları Saklıdır.